Salur Boyu: Oğuzların Kılıç ve Çomağıyla Hüküm Süren Soyu
Bu videoda neler var?
Salur Boyu, Oğuzların 24 boyundan biri olarak, “vardığı yerde kılıç ve çomağı ile iş gören” anlamına gelir. Kaşgarlı Mahmud’un Divan-ü Lügat’it Türk eserinde 22 Oğuz boyunun beşincisi olarak anılan Salurlar; Dağ Han’ın soyundan gelir, Oğuz Kağan’ın altı oğlundan biriyle bağlanır.
Seyhun Vadisi’nden Horasan’a, Harezm’den Merv’e uzanan Salur boyu, Selçuklu döneminde göç politikalarıyla Batı’ya yerleşerek Türkmen kimliğinin şekillenmesinde önemli rol oynamıştır.
Dede Korkut Hikâyeleri’nde “şerefli mevkii, adil idare ve alimleri himaye eden bir Türk Hanedanı” olarak anlatılan Salurlar; Anadolu’daki yerleşmelerde, fetihlerde ve büyük iskan dalgalarında öne çıkmıştır. Kadı Burhaneddin’den Salur Kazan’a kadar pek çok isimle tarih sahnesinde yer almışlardır.
Salur Kazan, Oğuz Kağan Destanı’ndaki gibi bir ejderhayı öldürerek alplığın, yiğitliğin simgesi olmuştur:
“Gök asmandan inüp geldi tinnin yılan… Salur Kazan başın kesdi birmey aman…”
Osmanlı döneminde Sivas, Konya, Saruhan ve Trablusşam’a kadar geniş alana yayılan Salur yerleşimleri; Tahrir defterlerinde, Dulkadirli Türkmenleri arasında ve Ulaş boyuna bağlı obalarda izlerini sürdürmüştür.
Mehmet Ölmez ve Talat Tekin gibi Türkologlar da Salur boyunu “Salır” adıyla yeniden inceleyerek bu kadim Türk soyu hakkında günümüze ışık tutmuştur.
Bu videoda Salur Boyu’nun hikayesini, Dede Korkut’tan Tahrir defterlerine kadar geniş bir kaynakla Resmi Tarih farkıyla keşfedeceksiniz!
Kaynakça
- Orhan Şaik Gökyay, Dedem Korkudun Kitabı (1973)
- Ali Duymaz, Türkologiya – On Üçüncü Boy, 2019
- Ahmet Bican Ercilasun, “Salur Kazan Kimdir?”, Milli Folklor, 56 (2002), s. 22–33
- Faruk Sümer, “Oğuzlar”, İslâm Ansiklopedisi
