Anadolu’nun Küllerinden Doğan Beylikler
Bu videoda neler var?
Bu videoda, Malazgirt Zaferi’nin ardından Anadolu’da doğan ilk Türk beyliklerinin hikâyesini anlatıyoruz.
Selçuklu’nun mirasını taşıyan bu beylikler, yıkılmış bir düzenin küllerinden yeni bir medeniyet inşa ettiler.
Savaşların, göçlerin ve inançların harman olduğu bu dönemde;
Artuklular, Mengücekliler, Saltuklular, Danişmendliler, İnaloğulları, Dilmaçoğulları gibi beylikler yalnızca toprak değil, bilim, sanat ve mimariyle de bir medeniyet kurdular.
Bu videoda öğreneceksiniz
- Anadolu’da kurulan ilk Türk beylikleri kimlerdi?
- Beylikler neden ve nasıl ortaya çıktı?
- Her beylik hangi bölgeyi yönetti, ne tür izler bıraktı?
- Selçuklu Devleti ve beylikler arasındaki ilişki nasıldı?
- Beyliklerin cami, medrese, kervansaray, imaret gibi yapılarla kurduğu kültürel miras bugün nereye uzanıyor?
XI. yüzyılın rüzgarıyla Anadolu’nun topraklarına bir medeniyetin ilk tohumları düştü.
Her taşın altından bir dua, her kubbenin gölgesinden bir iz yükseldi.
Beylikler sadece siyasi güçler değil, Türk kimliğinin yeniden doğuşunun sembolleridir.
Bölümler
- 0:00Giriş
- 1:58Saltuklular
- 4:14Mengücekliler
- 8:48Danişmentliler
- 11:50Ahlatşahlar
- 15:29Artuklular
- 19:35Dilmaçoğulları
- 21:55İnaloğulları
- 23:49Çaka beyliği
- 25:13Kapanış
Kaynakça
- “Selçuklu Çağındaki İzmir Türk Beyinin Adı: Çağa Mı, Çakan Mı?”, Tarih Dergisi, 34, 1984. (İbrahim Kafesoğlu)
- “Danişmendliler Döneminde Türk Eğitim Tarihine Genel Bir Bakış”, Niksar Bilgi Şöleni Tebliğleri, Tokat, 1986. (Yahya Akyüz)
- “Artuklu Sanatı”, DİA, C. III, İstanbul, 1991, s. 418-419.
- “Mardin Ulu Cami ve Çifte Minareler Üzerine Birkaç Not”, Vakıflar Dergisi, IX, Ankara, 1971, s. 191-200.
- “Eminüddin Külliyesi”, TDV İslam Ansiklopedisi, C.11, İstanbul, 1995, s. 119.
- Anadolu’da Artuklu Devri Türk Mimari’sinin Gelişmesi, Kültür Bakanlığı Yayınları, İstanbul, 1978.
- Türk Eğitim Tarihi, Alfa Yayınları, İstanbul, 1977 (Ara Altun)
- “Diyarbekir’de Ebu Şuca’ Muhammed b. Melikşah Zamanında Yapılan Bir Yapı Kitabesi ve Bazı Sikkeler”, Türkiyat Mecmuası, XVIII, İstanbul, 1972, s. 165-177(İbrahim Artuk)
- “Anadolu’da Telif Edilen İlk Türkçe Eser Meselesi”, V. Milli Selçuklu ve Kültür Medeniyeti Bildirileri, Konya, 1996, s. 899-905.
- “Selçuklular Zamanında Anadolu’da Bazı Yöreler Arasındaki Farklı Kültürel Yapılanma ve Siyasi Boyutları”, TAD, I, Konya, 1994, s. 79-92.
- Türkiye Selçukluları Üzerine Araştırmalar, Kömen Yayınları, Konya, 2003 (Mikail Bayram)
- “Mardin’de Geleneksel Üretim Yapan Bakır ve Bronz Atölyeleri”, I. Uluslararası Mardin Tarihi Sempozyumu Bildirileri, 2006, s. 183-210.
- “Urartu Krallığı’nın Güney Ticaret Yolu ve Bitlis-Deliktaş Kaya Tüneli”, II. Van Gölü Havzası Sempozyumu, Bitlis, 2007, s. 74-83(Oktay Belli)
- Dede Korkut Kitabı, Ebru Yayınları, İstanbul, 1986.
- Türklerin Kayıp Yüzyılı: Beylikler Devri, Türkiye Devri, Timaş Yayınları, İstanbul, 2014.
- “Osmancık Kırsalında İlk Fetih ve Türkleşme”, Uluslararası Nehrin Piri: Koyunbaba Sempozyumu Bildirileri, 2016.
- “Artukoğulları”, İA, C.I, İstanbul, 1978, s. 617-625.
- “Danişmendliler”, İA, C.8, İstanbul, 1993, s. 474-477.
- “Ahlatşahlar”, Doğuştan Günümüze Büyük İslam Tarihi, C.8, İstanbul, 1988, s. 198-208.
- Camiü’t Tevarih (Çev: Faruk Sümer, Ali Sevim), Ankara, 1988.
- “Malazgirt Muharebesi”, DİA, C.27, İstanbul, 1995, s. 481-483.
- “Artukluların Soyu ve Artuk Bey’in Siyasi Faaliyetleri”, Belleten, XXVI(101), 1962, s. 121-146.
- “İnaoğulları”, DİA, C.22, İstanbul, 2000, s. 257-258.
- “Doğu ve Güneydoğu Anadolu’nun Tarihimizdeki Yeri”, Türk Yurdu, 272, Ankara, 1959, s. 28-29.
- “Malazgirt Savaşına Katılan Türk Beyleri”, SAD, C.IV, 1975, s. 197-207.
- “Çepniler: Anadolu’nun Türkleşmesinde Önemli Bir Rol Oynayan Oğuz Boyu”, Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı, İstanbul, 1992.
- Doğu Anadolu’da Türk Beylikleri, TTK, Ankara, 1998.
- Selçuklular Devrinde Doğu Anadolu’da Türk Beylikleri, TTK, Ankara, 1990.
- “Ahlatşahlar”, DİA, C.2, İstanbul, 1989(Faruk Sümer)